Ongelovig en toch devoot

Ze lopen in rijen achter elkaar op straat, de gezichten strak en devoot. In groepen beelden inwoners van het Belgische Tongeren tijdens de Maria Kroningsprocessie het leven van Maria uit. Eerst ”de onbevlekte ontvangenis” en ten slotte de dood en opstanding van Jezus.

Een van de toeschouwers, een vrouw van een rooms-katholieke diaken, zegt dat ze blij is met de processie: “Het is een getuigenis dat zo veel mensen de straat opgaan en laten zien dat het geloof ertoe doet.” Ze vervolgt: “Er is nadrukkelijk tegen de deelnemers gezegd dat meelopen met de processie niet zómaar iets is. Het is niet iets oppervlakkigs. Je moet het waardig doen.” Die eerbied lijkt er onder de deelnemers inderdaad diep in te zitten.

Terwijl de groepen langslopen, vraag ik me af wat deze 4000 mensen beweegt om de straat op te gaan. Het is namelijk een groots gebeuren, waarin ontzettend veel tijd en geld is gestoken. Drie jaar geleden is men al met de voorbereidingen begonnen. Heel Tongeren heeft zich ervoor ingezet. Overal hangen vlaggen met een portret van Maria en daaronder de woorden “Oorzaak onzer blijdschap.” Ook de beeldjes van Maria die achter de ramen van veel woonkamers en in etalages staan, laten zien dat deze “beschermvrouwe van Tongeren” kennelijk voor veel Tongerenaren van grote betekenis is.

De vrouw van de diaken, naast wie ik ben gaan zitten, bidt samen met haar man regelmatig tot Maria. Zij ziet haar als een “moeder die om je geeft en voor je zorgt” en “iemand waar we altijd terechtkunnen, onze voorspreekster.” Ik zeg haar dat ik niet geloof dat je tot Maria kunt bidden, maar alleen tot de Heere Jezus. “Het staat ergens in de Bijbel”, reageert ze. “Jezus heeft het gezegd.” Maar waar het dan precies staat, weet ze niet te vertellen. Vervolgens probeert ze haar argumentatie kracht bij te zetten door uit te leggen dat Jezus het heus niet erg vindt als we tot Zijn moeder bidden.

Een rondgang langs toeschouwers en enkele deelnemers aan de processie leert dat velen tot Maria bidden.Toch zeggen weinigen merkwaardig genoeg echt gelovig te zijn.

Een deelnemer die ik na afloop spreek, verwoordt de motivatie van de inwoners van Tongeren om aan de processie mee te doen als volgt: “Het is denk ik een soort onderbuikgevoel van veel Tongerenaren, een gevoel van devotie, van geborgenheid.”

Geloof is voor hem hetzelfde als gevoel,
zegt hij bijna letterlijk.
“Waarin ligt die zekerheid dan?”
“Ik voel dat het goed is…”
“Geloof is dus gevoel?”
“Ja, Maria geeft een vorm van geborgenheid…”

“Waarom bid je tot Maria en niet rechtstreeks tot Jezus?”vraag ik een andere deelneemster die wel eens tot Maria bidt, maar zich “niet fanatiek gelovig” noemt.

Ze antwoordt dat haar dat nu eenmaal van jongs af aan geleerd is.

“Stel dat blijkt dat u toch níét tot Maria kunt bidden?” vraag ik.

De jonge vrouw haalt haar schouders op. “Ik twijfel niet”, zegt ze.

“Maar stel dat Maria het niet hoort?” dring ik aan.

Ze haalt haar schouders op en laat merken dat zo’n vraag voor haar niet belangrijk is. “Dat doet er niet toe, als het maar houvast geeft.”

Ze zegt, evenals enkele anderen, dat het niet uitmaakt of je tot Jezus, God, Maria of Allah bidt. Alle religies komen volgens haar toch op hetzelfde neer.

De woorden van de vrouw die ik eerder sprak, klinken na: “Je moet het waardig doen…”

Maar wáárom moet het eigenlijk waardig gebeuren? Als het geloof alleen maar een gevoel is en het er niet toe doet of je op Maria kunt vertrouwen…?

Ze zijn rooms-katholiek opgevoed, maar gaan nog zelden naar de kerk en noemen zich nauwelijks gelovig. Het geloof is voor hen het goede gevoel dat Maria geeft, de sfeer van saamhorigheid en ingetogenheid.

Geloof? Nee. Want geloof is zekerheid. Het vertrouwen op Gods beloften, vervuld in Christus. Het is geen vastklampen aan een goed gevoel of aan een vrouw die niets kan doen, geen tasten in het duister…

De Tongerenaren zijn ongelovig en toch devoot.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen