Spandoek

Met een beetje tegenzin begon ik te lezen. Die tegenzin vond ik uitstekend verwoord door Jan Poelman in zijn brief vanuit Brazilië: "Hebben we (gehuwde priesters) eigenlijk wel ideeën of voorstellen? Iets dat een beetje verdergaat dan dat eindeloze gezeur over het celibaat?" Zijn antwoord: "Wij hebben, voorzover ik weet, nooit iets voorgesteld dat werkelijk een 'vernieuwing in het ambt' betekent" (p. 177). Dat is ook mijn ervaring geweest tijdens de vergaderingen van de GOP, waarvan ik zelf ook lid ben.

Maar het boek als geheel ademt een andere geest. Op een enkele uitzondering na. Zo laat Martien Kerssens duidelijk zien dat hij zich door zijn priesterwijding nog steeds voelt als iets bijzonders, als iemand die verheven is boven de 'leken' en dat zo wil houden, mits hij zijn priesterambt mag uitoefenen en tegelijk gehuwd mag zijn (114). De meesten willen echter een meer traditionele vorm van priesterzijn.

Kees de Jong hekelt juist die priesterlijke arrogantie: "Misschien is er veel verloren gegaan doordat we ons boven de mensen zijn gaan voelen echte priesterschap is te vinden bij de of ons zo zijn gaan gedragen. Het mens met een schort voorgebonden, knielend voor een andere mens die zijn bezwete voeten uitsteekt om die te laten wassen. Wie de voeten wast woorvan de ander is meer priester dan wie achter het altaar staat en heilige den spreekt of mompelt" (108).

Het boek beschrijft de vreemde praktijken in kerk, seminarie en klooster van vroeger.

Eugène Guljé schrijft: "In het zesde jaar van het kleinseminarie is mijn vader vermoord. De subregent kwam medeleven. Ik ging direct naar huis. me dat 's morgens vertellen, vol Na de begrafenis moest ik van de regent direct terug naar Hageveld. Ondanks het verzoek van mijn moeder, mocht ik geen dag langer thuis het seminarie ben ik mij bij de regent blijven om haar te steunen. Terug op gaan melden. Van enig meeleven van die man heb ik niets gemerkt" (98). Mijn eigen zus die in het klooster was, mocht de begrafenis van mijn moeder niet eens meemaken. Tot in de jaren zestig was alles nog hard en koud.

Guljé noemt nog een voorbeeld. "In mijn eerste standplaats als kapelaan maakte ik mee dat het hele eerste communiefeest van een kind niet doorging omdat ze per ongeluk 's morgens een slokje water had gedronken. Ook alle ooms en tantes waren voor niets gekomen" (101). (Voor protestantse lezers: destijds was het verboden om vanaf 's nachts twaalf uur iets te drinken of te eten, als je die dag ter communie wilde gaan (deelnemen aan de viering van de eucharistie). Deed je dat willens en wetens toch, dan bedreef je een doodzonde en zou je voor eeuwig in het onuitblusbare vuur van de hel moeten branden.)

Hoe hebben wij dit kunnen geloven?! Jezus nam het de apostelen kwalijk dat zij probeerden de kinderen te verhinderen tot Hem te komen. Maar zij die zich de opvolgers van de apostelen noemden, verboden een kind deel te nemen aan de eucharistie omdat het een slokje water had gedronken! Wat een traumatische gebeurtenis moet dit voor dat meisje zijn geweest: het feest waarnaar ze met zo veel blijde spanning had uitgezien, liep uit op een grote teleurstelling vanwege dat ene slokje water!

Die bepaling is al lang afgeschaft. Maar het is te begrijpen dat veel rooms-katholieken hun geloof verloren hebben, omdat wat vroeger onder bedreiging van doodzonde en hel verboden was, nu zonder meer geoorloofd is. Terecht vragen zij zich af: Kan een kerk zo lichtzinnig omspringen met geboden die ze de mensen oplegt, met de eeuwige-doodstraf als sanctie?

Jeroen Gooskens bericht dat hij nadat hij al twintig jaar gehuwd was eindelijk van Rome het verlof kreeg om te trouwen, als antwoord op een verzoek dat kardinaal Alfrink voor hem had ingediend (93). Hij concludeert: "Volkomen terecht klinken al decennialang protesten tegen allerlei achterhaalde roomse structuren, maar oude prelaten hebben een lange adem en alle macht. Ik mis de vechtlust om aan dat troosteloze gevecht mee te doen" (94).

Uit het bovenstaande blijkt voldoende dat 'Spandoek' een zeer boeiend boek is dat ook voor protestantse lezers leerzaam kan zijn.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen