CHRISTUS IS DE WAARHEID VOOR ONS

En juist dát wordt door de moderne theologie ontkend. Hij mág ons gezag zijn, niet omdát Hij iets zegt, maar om wat Hij tot ons zegt. De moderne mens wil geen gezag buiten zichzelf erkennen. En de kerk heeft dat maar te aanvaarden. De kerk moet zich daarbij aanpassen. Prof. Ridderbos beschrijft die houding van de moderne theologen aldus:

„In de conformiteit met de Schrift lag voor de kerk het einde van de tegenspraak; en dat beginsel wordt nu zeer sterk aangevochten. Men zegt: die bijbelse boodschap zélf, zoals zij in de Schrift tot ons komt, kan men niet zonder meer normatief stellen voor de prediking, laat staan voor de theologie, want ook die Bijbel heeft geen direkt gezag als openbaring van God. Zij komt immers tot ons in allerlei vormen, voorstellingen, denkkaders die karakteristiek waren voor een bepaalde tijd, die dienst deden voor de toenmalige geloofsbezinning op het heil, maar die voor ons als zodanig geen bindende betekenis meer (behoeven te) hebben" (15:1).

Deze valse opvatting over de Bijbel wordt zonder blikken en blozen door Kuitert verkondigd:

„In de Bijbel kom je mensen tegen, die in termen van hun eigen tijd - en dat is 'n hele lange tijd geleden - hun ontdekking van God uitspreken en onder woorden brengen. Dat is kennelijk de bijbel: een historisch bepaalde manier van spreken over een aan de historie zelf opgedane ervaring van God" (9:2).

Daartegenover stellen wij met de kerk der eeuwen: De Bijbel is niet het verhaal Van menselijke ervaringen van God, maar van goddelijke openbaring aan mensen. Christus is de waarheid in Zichzelf, en het is genade dat Hij waarheid wilde zijn voor ons, om ons te trekken uit de leugenachtigheid van heel ons zondige bestaan. Maar Kuitert beweert: „De Bijbel kan niet dienen als axioma (uitgangspunt) dat aan het geloof voorafgaat" (8:2).

De Bijbels slechts neerslag van menselijke ervaringen

Kuitert zegt wel: „Christus is de maatstaf". Maar hij voegt er dan aan toe: „Deze maatstaf heeft zijn neerslag gevonden… in de Heilige Schrift" (46:3). Daarmee is het gezag van de Bijbel geheel afhankelijk gemaakt van ons. Wat betekent immers het woordje „neerslag" in een uitdrukking als deze: „De neerslag van dit bezoek aan Amerika vindt men in zijn roman?" Dat wil alleen maar zeggen, dat je aan die roman kunt merken dat de schrijver in Amerika geweest is. Maar hoe Amerika er precies uit ziet, kom je uit dat boek niet te weten. Dat is ook niet de bedoeling van een roman. Daarvoor zou je een aardrijkskundeboek of een geschiedenisboek over Amerika moeten lezen. Zo kun je in de Bijbel wel merken dat de schrijvers een echte Godsontmoeting hebben gehad. De neerslag daarvan kun je vinden in de Bijbel. Maar meer betekent die Bijbel dan ook niet voor onze Godskennis.

De Bijbel slechts inspiratiebron

Zo wordt de Bijbel ook niet meer dan een vage religieuze inspiratiebron op de achtergrond van ons denken. In diezelfde geest wilde men ook het Evangelie zien als vage inspiratiebron op de achtergrond van het politieke programma van de CDA. Je geeft dan een vroom knikje naar de Bijbel, maar kunt dan verder volkomen je eigen gang gaan en evengoed de heilige geschriften van de andere wereldgodsdiensten als gelijkwaardige inspiratiebronnen naast de Bijbel aanvaarden.

Kuitert wil de moderne mens tegemoet komen, die niet meer wil weten van een gezag buiten hem.

„Wij leven in een wereld, waarin de mensen niet meer op autoriteit afgaan, maar waarin ze vragen naar de redenen, die jij voor je gedrag hebt, je argumenten" (24:2). „Ik geloof niet in een van buiten opgelegd gezag van welke traditie ook. Het gezag van de bijbel is de macht, die de bijbel over ons heeft, tot en met vandaag, om onze levens te richten, te openen, om ons te helpen de weg te zoeken. Dat gezag komt niet van buitenaf" (25:3).

Daarmee is de Bijbel — en Christus Zelf, want we kunnen Hem alleen uit de Bijbel kennen — afhankelijk geworden van onze bevindingen. Het gezag van de Bijbel staat en valt dan met de vraag of de inhoud ons iets doet, ja of nee; of we met dat geloof wel varen.

Alle mensen zijn leugenachtig (Rom. 3:4)

Het is hier de plaats om deze dwaling ook te ontmaskeren bij sommigen, die menen dat ze Schriftgetrouw willen zijn.

Het gebeurt dat men in sommige kringen een bepaalde vertaling van een tekst in de Bijbel, waarvan de wetenschap, o.a. door de nieuwe vondsten van oude rollen, duidelijk heeft aangetoond, dat die vroeger verkeerd was vertaald, toch maar wordt aangehouden, enkel omdat die vertaling veel beter aan ons vrome denken en voelen tegemoet komt. Ook in zulk een geval doen wij afbreuk aan het absolute gezag van de Bijbel. Niet hoe wij graag hebben dat het in de Bijbel staat, beslist, maar wat er wérkelijk staat, alleen dát beslist. Wij moeten onze al of niet vrome gevoelens en dierbare ervaringen of tradities laten corrigeren door de Bijbel, maar we mogen nooit de Bijbel iets laten zeggen, wat we graag horen, maar dat er niet staat. Christus alleen is de waarheid. Wij zijn allen van nature leugenachtig en onbetrouwbaar, ook in onze vrome gevoelens en gedachten.

Het Evangelie treft ons in het hart

Zeker, het Evangelie moet bevindelijk worden gepredikt. Dat kán ook eigenlijk niet anders. Wanneer je werkelijk gelooft dat je veroordeeld was tot de eeuwige dood en puur vanwege gratie aan deze veschrikkelijke terechtstelling, die je door je zonden verdiend had, bent ontsnapt, hoe kun je dan zulk een boodschap zonder bewogenheid verkondigen? Dat raakt toch immers je hele existentie. Daar ben je toch met al de vezels van je bestaan bij betrokken. Dat móét toch wel allerlei diepe gevoelens in je omhoog roepen.

Maar..die gevoelens, die door de bijbelse boodschap in ons worden opgeroepen, mogen nooit de norm worden voor de Bijbel. Het Woord Gods blijft de norm voor alles in ons, voor ons denken, willen, voelen en doen. Anders gaan we dezelfde kant op als Kuitert en de zijnen en tasten de soevereiniteit van de Schrift aan. Dan wordt Christus een puur subjektieve, onderwerpelijke aangelegenheid. Dan maken we Hem louter tot een waarheidje voor ons en ontnemen Hem — als we dat zouden kunnen — Zijn objektieve waarheidskarakter. Maar we herhalen: Christus kan slechts waarheid voor ons zijn, wanneer Hij „de" waarheid is.

De Bijbel in de gemeenschap der heiligen

Dat wil ook niet zeggen, dat de bevinding geen middel zou zijn om de Bijbel beter en dieper te verstaan. Integendeel, Paulus zegt nadrukkelijk dat we volle lengte en breedte, diepte en hoogte van de liefde van Christus slechts kunnen peilen „samen met alle heiligen" (Ef. 3:18).

Daarom hebben wij in ons blad ook altijd ruimte gegeven voor getuigenissen. Maar we hebben er vaak aan toegevoegd dat zulke getuigenissen slechts waarde hebben voor ons, wanneer we daardoor een bepaalde waarheid van de Bijbel dieper, existentiëler, bevindelijker gaan verstaan.

Persoonlijk heb ik er steeds veel aan gehad, wanneer ik in kringen vertoefde, waar het zondaar-zijn voor God diep wordt doorleefd. Dan kwam ook in mij sterker dat schreien van het hart naar voren om de schuld, die wij tegenover onze heilige en barmhartige God op ons hebben geladen. Zo beleefde ik intenser die heiligheid van de Heere. Daardoor zag ik dat bepaalde aspekt van de Bijbel veel rijker.

Iedere keer als ik gesprekken heb met dergelijke broeders en zusters, is het alsof ik een innerlijke reiniging onderga. Je raakt immers zo gemakkelijk gewend aan de zonde van elke dag. En het gevaar bestaat dat je de genade gewoon gaat vinden, dat de verwondering van het Evangelie bij je verdwijnt, de verwondering om een God, die je eigenlijk voor eeuwig van je moest afwerpen, en die toch je vol vaderlijke vergevende barmhartigheid omhelst als de verloren zoon, die Hij altijd weer tot Hem doet wederkeren.

Sluit u niet op in uw eigen waarheidje

Maar men mag nooit die bevinding zelf tot norm verheffen, waaraan alles, zelfs de Bijbel, gemeten wordt. Dan onttroont men Christus als Hoofd van de gemeente en maakt men zichzelf tot een hoofd, waarvoor de anderen buigen moeten of barsten. Zulke mensen missen dan vaak ook totaal de liefde van Christus. Ze kunnen met hun meedogenloze kritiek ontzettend hard en wreed zijn; en dat alles met een veelheid van vrome en zalvende woorden in de mond.

Zulk een houding móét ook tot enorme verschraling leiden. Zij zien in de Bijbel alleen maar dat ene, door henzelf uitgekozen, dierbare waarheidje. Het gevolg kan zijn, dat ze de deur van het Evangelie maar op een kier openzetten ofwel dat ze de deur er uithalen, zodat iedereen kan binnenwandelen. Dat laatste gebeurt dan bij mensen, die van de majesteitelijke God alleen maar een „lieve Heer" maken. Bij hun oppervlakkige vrolijkheid past ook eigenlijk niet meer het verschrikkelijke kruis. Ze begrijpen ook in wezen niets van de toorn Gods over de ongerechtigheid der mensen. Misschien belijden ze die waarheid nog wel, maar eigenlijk funktioneert ze niet. Ze weten er geen weg mee. Het zegt hun niets. Maar dat is dan' hun eigen schuld. Ze hebben zichzelf moedwillig van „de" waarheid afgesneden, omdat ze in de Bijbel alleen maar „hun" waarheidje willen lezen.

En datzelfde geldt voor hen, die alleen maar willen praten over de zondigheid en verlorenheid van de mens. Zij kúnnen dan op den duur de heerlijkheid van de liefde van Christus en de rijke barmhartigheid van de hemelse Vader niet meer zien. Maar dat is hun eigen schuld, omdat ze alleen maar „hun" waarheidje in de Bijbel wilden lezen en zich niet in gehoorzaamheid wilden buigen voor „de" waarheid, Jezus Christus, hoewel ze in theorie hyper-orthodox zijn en voortdurend vechten tegen de vrijzinnige Schriftkritiek.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen