Het beeld van Mozes verbrijzeld

Welk beeld? De prachtige schepping van Michel Angelo in de S. Pietro in Vincoli in Rome? Neen, want als zulk een beroemd kunststuk vernield zou zijn, dan zoudt u het zeker onmiddellijk gehoord en gezien hebben via pers, radio en tevee.

Welk beeld dan? Het beeld dat de Bijbel ons van Mozes geeft; het meest originele beeld dus dat we van hem bezitten, dat tot standgekomen is onder de inspiratie van de Heilige Geest.

Och, zult u misschien zeggen, dat is in de loop van de eeuwen al zo vaak gedaan door ongelovigen, door antisemieten, door vrijzinnige protestanten.

Dat is ook zo, maar nu gebeurde dat vanuit een hoek waarvan ik het .niet verwacht had en op een wijze zoals ik nog nooit gehoord had.

Wat is de Bijbel?

Toen wij op 12 maart terugkeerden van een spreekbeurt in Nieuwkoop, zetten wij de radio aan voor de nieuwsberichten van half elf. Meteen daarna volgde een „overweging" van de r.k. priester, H. A. Verbeek, over Mozes. Het was een uitzending van de r.k. kerk in samenwerking met de K.R.O. Wat ik toen te horen kreeg, vond ik wel zo verschrikkelijk, dat ik de tekst rnj de K.R.O. heb opgevraagd, zodat ik er letterlijk uit kan citeren.

Het begon zo: „Luisteraars, wat mensen in eeuwen van bestaanservaring ontdekt hebben, dat zetten ze op Schrift, dat willen ze vasthouden en doorgeven, dat onthielden ze in het verhaal van Mozes". Is de Schrift dan slechts een neerslag van menselijke ervaring? Waar blijft dan de goddelijke inspiratie van de Bijbel?

Mozes een halfbloed, een bastaard

Volgens Verbeek was Mozes „een halfbloed", een kind van de dochter van de Farao. „Ze zag een jonge jood zwoegen bij de waterput. Ze werd wild van zijn jonge-mannenbaardje, van zijn melancholieke ogen (-), van zijn ... Ze lokte hem. Er was gemeenschap. Maar toen de jood heenging, besprong hem een hoveling en knuppelde hem neer. Er kwam een kind. Het moest in een mand tussen het riet".

Nou, dat weten we dan weer. Zo zuigt een „zieleherder" op zijn grote duim en haalt uit het heilig verhaal van Mozes een zwoel stukje sex tevoorschijn. Toen ik die plastische uitbeelding van de verleiding van die jonge jood dooide Farao's-dochter hoorde, - ik heb er nog een stukje uit weggelaten -, dacht ik: Man, wil jij de wereld doen geloven dat jij je celibaatsverplichting tot in de puntjes onderhoudt?

Vanwaar de tien geboden?

Natuurlijk komen die volgens Verbeek niet voort uit de rechtstreekse openbaring van God. Ze ontsproten aan de psyche van Mozes zelf. Ze waren een projektie van zijn eigen innerlijke spanningen, een stukje ressentiment van mijnheer Mozes. Luistert u maar:

„Waarom zwoegde Mozes voor de duidelijke wet? (-). Omdat zijn eigen leven zo dubieus was. Omdat hij geboren werd uit wanorde, wilde hij orde. Omdat hij zinnelijk was, leerde hij zuiverheid. Omdat hij met eigen hand gemoord had, wist hij hoe heerlijk het is te moorden, maar hoe afgrijselijk gemoord te hebben, daarom timmerde hij het erin: gij zult niet doodslaan". Daarom ..., omdat Mozes zo was, maar dus niet omdat God heilig is, die gezegd heeft: „Weest heilig, omdat Ik heilig ben" (Lev. 11:44).

Ik vraag me af: Zijn zulke uitzendingen niet een gevaar voor de volksgezondheid? Stel dat op die avond iemand naar deze uiteenzetting luisterde, die vol wrok en haatgevoelens zit tegenover een medemens, of iemand met sadistische vernietigingsdrang. Wanneer ze dan zo openlijk via de radio door een „geestelijk leider" van ons volk horen beschrijven, hoe heerlijk het is om te moorden, zou dat voor hen dan niet de laatste stimulans zijn om dan toch maar het mes in het lijf van de ander te stoten. De toevoeging, dat het afgrijselijk is om gemoord te hebben, maakt dan geen indruk meer op hen. Dat vervaagt in de lust tot moorden. Vooral ook als het gebod: „Gij zult niet doodslaan" beschreven wordt als een neerslag van de psychische worstelingen van een mens die eeuwen geleden geleefd heeft, - en niet als een duidelijk gebod van onze Schepper en Wetgever, God, althans niet van de levende God.

Vulkanische uitbarsting van Mozes en de Sinaï

De onmiddellijke aanleiding tot de vastlegging van de tien geboden is het verwijt van het volk. Volgens Verbeek - hij verbergt zich telkens achter: „men zegt" was Mozes zinnelijk. En verder: „hij heeft het niet bij zijn eigen vrouw gehouden. Hij was gek op een tweede, niet de zijne. Ze hebben 't in zijn gezicht gesmeten: je spreekt recht over ons, maar nooit over jezelf. Spreekt God alleen door jouw mond? Of nu ook eens door de onze? Wat moet dat met dat vrouwtje? "Wat zegt 2-ipporah, jouw vrouw uit Midian, daarvan? - Mozes sidderde. Hij spuwde vuur. En men zegt, er staat geschreven, dat Jahweh zelf toen vuur gespogen heeft. Men zegt dat toen de berg zich heeft geopend, dat uit de Sinaï heet braaksel is gekomen. Dat boven de krater brullende wolken hingen".

Tot een vulkanische uitbarsting van de berg Sinaï en een psychologische uitbarsting van Mozes wordt dus heel het machtige gebeuren van de afkondiging van de tien geboden door de Here herleid. En dan gaat Mozes alleen de berg op. „Mozes klimt zijn voeten kapot. De dampen verstikken hem. En dan? Hij heeft eens en voor altijd gevoeld: wij hebben een wet nodig. Zo kan het niet". Altijd weer „hij", niet God, maar Mozes is de oorsprong van de tien geboden. Verbeek vervolgt: „Welke wet? Mozes wist het dondersgoed daarboven. Het staat toch iedereen in het hart gegrift. Een kind weet dat". Kom, kom, vriend Verbeek, wees niet zo naief. Hitler meende dat hij de joden, dat uitvaagsel van het mensdom, dat onzuivere ras, helemaal moest uitroeien. En dit schreef Alfred Rosenberg: „Heden ontwaakt een nieuw geloof: de mythe van het bloed, het geloof, met het bloed ook de goddelijke aard der mensen te verdedigen. En Himmler: „De uitroeiing van de joden is een nooit geschreven en nooit te schrijven roemrijke bladzijde in onze geschiedenis". („De Gele Ster, p. 95). De stank van miljoenen lijken die in de concentratiekampen van Europa weg zijn gerot!, - dat is het gevolg geweest van mensen, die meenden zelf te weten wat goed en kwaad is.

En niemand protesteerde!

Zo werd het beeld van de middelaar van het Oude Testament kapotgeslagen. Zo grepen schennende handen naar deze geweldige geloofsheld en ontheiligden hem. Hem alleen? Och wanneer men eenmaal begonnen is om met vuile handen de middelaar van het Oude Verbond aan te pakken, waarom zou men halt houden voor de Middelaar van het Nieuwe Verbond? Ook uit Zijn wondervolle geboorte kan men wel een schunnig verhaal halen.

En niemand protesteerde! Geen N.C.R.V., geen I.K.O.R., geen Convent van Kerken. Achter deze omroepen staan kerken, die de Heidelbergse Katechismus onderschrijven, waarin over het derde gebod staat te lezen, dat wij ons niet „met ons stilzwijgen en toezien zulke christelijke zonden deelachtig mogen maken". Hier werd toch op allerlei wijze, hoewel misschien niet direkt, Gods Naam aangerand, Zijn Woord gehoond.

Het is om wanhopig te worden. Wat moet je hieraan toch doen? Berusten? Zo maar toelaten dat onze God en Vader zo beledigd wordt door een ambtsdrager van een kerk, die zich de enig ware kerk van Christus noemt? De N.C.R.V. heeft 's morgens de Bijbeloverdenking, waarbij zij samen met de K.R.O. eenzelfde Bijbelboek successievelijk behandelt en aldus suggereert dat er toch eigenlijk weinig verschil is tussen de r.k. en de protestantse Bijbelverklaring. En zu'n „overweging" van pater Verbeek dan?

Nog eens: wat moeten we doen? In geen geval berusten. Kinderen Gods, gordt u aan voor de strijd. Geeft de boze geen voet. Moge het heilige vuur van de profeten u doorgloeien. Luistert naar de bazuin des Heren. Volgt de aanduidingen van de Geest van Christus. Vat moed: „Met mijn God spring ik over een muur heen", (ps. 18:30)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen